قله کوه لوتسه یا لهوتسه چهارمین

لوتسه Lhotse
نام کوه: لوتسه
ارتفاع: ۸۵۱۶ متر، ۲۷،۹۲۰ فیت
موقعیت ۲۷،۹۶عرض شمالی
۸۶،۹۳ طول شرقی
محل قرار گیری: نپال، تبت
بهترین ماههای صعود: آوریل، می و سپتامبر، اکتبر
نزدیکترین فرودگاه بین المللی:  کاتماندو
اولین صعود ۱۹۵۶ هیئت اعزامی از بین المللی
اولین صعود کننده: فریتز لوشینگر، ارنست رایز

 

قله کوه ” لوتسه یا لهوتسه چهارمین قله ۸۰۰۰ متری جهان محسوب می شود. این کوه در فاصله ۴ کیلومتری جنوب کوه “اورست” قرار دارد و نام قله در زبان محلی به معنای ” قله جنوبی” ( لهو به معنای جنوب و تسه به معنای قله) می باشد.

اولین تلاش برای دستیابی به قله لوتسه در سال ۱۹۵۶ توسط گروهی از کوهنوردان کشور سوئیس صورت گرفت و آنها توانستند از طریق مسیر غربی کوه معروف به “لوتسه فیس” قله را صعود نمایند، ضمن آنکه اولین صعود لوتسه شار در سال ۱۹۷۰ توسط اتریشیها و لوتسه میانی در ۲۰۰۱ توسط روسها صورت گرفت. در سال ۱۳۸۱ تیم ملی کوهنوردی ایران موفق به فتح قله لوتسه از طریق مسیر غربی کوه گردید.
مجموعه قلل لوتسه شامل قلل لوتسه شار(۸۳۹۸ متر)، دو قله مرکزی که هر سه روی یال تیز و دندانه‌دار شرقی واقع هستند و قله اصلی می‌باشد. دیواره جنوبی لوتسه با بیش از۳هزار متر ارتفاع، یکی از مطرح‌ترین مسیرهای کوهنوردی جهان است. جرزی کوکوشکا نابغه کوهنوردی جهان در دیواره جنوبی لوتسه جان خود را از دست داد.

 

قلل مهم منطقه لوتسه

کوه لوتسه دارای خط الراسی است بالغ بر ۳ کیلومتر طول که بر روی آن، قله اصلی لوتسه ۸۵۱۶ متر، دو قله لوتسه شار ( لوتسه شرقی) ۸۳۸۶ متر و لوتسه میانی ۸۴۱۰ متر نیز قرار دارند.

قله کوه لوتسه یا لهوتسه چهارمین

 

لوتسه شار Lhotse shar

شرقی ترین قله خط الراس لوتسه “لوتسه شار” با ۸۳۹۸ متر ارتفاع در فاصله ۱ کیلومتری از قله اصلی قرار دارد. بین قله اصلی و لوتسه شارهمچنین دو قله مرکزی قرار دارد، که یکی ۲۵ متر از لوتسه شار کوتاهتر و دیگری به همین میزان بلندتر است.

ابتدا قرار بود لوتسه شار بعنوان یک ۸۰۰۰ متری مستقل شناخته شود ولی با در نظر گرفتن پائینترین نقطه بر روی یال شرقی که تنها حدود ۲۰۰ متر کوتاهتر از قله اصلی لوتسه است این امر پذیرفته نشد(هر چند این مسئله هیچگاه از جذابیتهای لوتسه شار به عنوان یک هدف نکاست)

لوتسه شار برای نخستین بار در سال ۱۹۶۵ بوسیله گروهی از کوهنوردان ژاپنی هدف قرار گرفت. آنها برغم سقوط بهمن های پی در پی تا ارتفاع ۸۰۰۰ متر بالا رفتند ولی دشوار بودن مسیر و همراه نداشتن کپسول اکسیژن آنها را از صعود باز داشت سرانجام در۱۹۷۰ تیمی از کوهنوردان اطریشی توانستند با بهره گیری از تجربیات ژاپنی ها این کوه دشوار را فتح نمایند. با اینحال دو قله مرکزی لوتسه تا سال ۲۰۰۰ هیچ صعود موفقی را به خود ندید و در این سال تیمی از روسیه به سرپرستی “تیمو فیف ” توانست از طریق گردنه جنوبی اورست، با عبور از مسیر صعود نشده یال شمالی به سمت قله اصلی و سپس حرکت به سمت چپ و به طرف قله میانی پس از یافتن مسیری در جبهه کانشونگ و گذاردن بیش از ۱۰۰۰ متر طناب ثابت در روزهای ۲۳،۲۴ و ۲۷ می ۹ نفر از اعضایش را به قله برساند، دیگر قله فرعی لوتسه نیز با بهره گیری از تجربیات تیم سال۲۰۰۰ و درست سه سال بعد یعنی در ۲۰۰۳ توسط روسها فتح شد تا بدین شکل تمامی نقاط بالای ۸۰۰۰ متر دنیا جای گامهای انسان را لمس نمایند.

 

تاریخچه صعود:

قله لوتسه به وسیله هیئت مساحی هندی قله E1 نامیده شد ولی به نظر می رسد که تا سال ۱۹۲۱ که تیم پیشرو شناسایی اورست به سرپرستی “هوارد باری ” از دره “کاما” وجبهه غربی یخچال “کانشونگ” به این منطقه وارد شد هیچ نام محلی اعم از نپالی یا تبتی نداشته باشد. هوارد باری این قله را لوتسه lho-tse نامید که قله جنوبی معنا می داد(زیرا در جنوب کوه اورست قرار داشت) ابتدا قرار بود این کوه را تنها بعنوان یک ۸۰۰۰ متری فرعی بشناسند، ولی ارتفاع بالا و فاصله حدود ۳ کیلومتری از اورست بهترین دلیل برای مستقل شناختن لوتسه بعنوان چهارمین کوه رفیع دنیا بود.

ابتدا قرار بود لوتسه شار بعنوان یک ۸۰۰۰ متری مستقل شناخته شود ولی با در نظر گرفتن پائینترین نقطه بر روی یال شرقی که تنها حدود ۲۰۰ متر کوتاهتر از قله اصلی لوتسه است این امر پذیرفته نشد(هر چند این مسئله هیچگاه از جذابیتهای لوتسه شار به عنوان یک هدف نکاست).

راه رسیدن به قله لوتسه ابتدا توسط تیم “تیلمن” در ۱۹۵۰ و بعد توسط تیم “شیپتون” در ۱۹۵۱ مشاهده شد (آنها قصد شناسائی جبهه جنوبی اورست را داشتند). هیئتهای سوئیسی و انگلیسی در سالهای ۵۲ و ۵۳ در زمان صعود اورست یک گذرگاه را در جبهه غربی مشاهده کردند که تا قله امتداد میافت. در نهایت نخستین تلاش این کوه در سال ۱۹۵۵ از همین مسیر و پس از عبور از یخچال خمبو و کم غربی صورت گرفت. این تیم به سرپرستی “نورمن دیرن فورث” و متشکل از کوهنوردان کشورهای سوئیس و آمریکا و همچنین “اروین اشنایدر”(از اعضای تیم ۱۹۳۴ نانگا پاربات) بود. از این تیم “درنست سن”و “آرتور اسپوهل” به همراه دو شرپا به سمت قله حرکت کردند. پس از سه ساعت تلاش از ۷۶۰۰ اسپوهل و دو شرپای همراه بازگشتند ولی “سن” ادامه داد. اما او نیز در ابتدای دهلیز بخاطر تمام شدن اکسیژن همراهش بازگشت. در ۱۹۵۶ سوئیسیها مجددا برای صعود به اورست بازگشتند اما آنها مجوز لوتسه را نیز دریافت کردند. سرپرستی این تیم را “آلبرت اگلر” بر عهده داشت. سوئیسیها به دو گروه تقسیم شدند و تیم قویتر را برای صعود لوتسه در نظر گرفتند.

فریتز لوشینگر اولین صعود کننده قله لوتسه بهمراه ارنست رایز

فریتز لوشینگر اولین صعود کننده قله لوتسه بهمراه ارنست رایز

در ۱۸می “فریتز لوشینگر” به همراه “ارنست رایز” توانستند با عبور از دهلیز زیبای غربی خود را به قله برسانند و نخستین صعود لوتسه را صورت دهند(۵ روز پس از صعود لوتسه این تیم موفق شد اورست را نیز توسط ۴ تن از اعضایش فتح نماید). اما لوتسه شار برای نخستین بار در سال ۱۹۶۵ بوسیله گروهی از کوهنوردان ژاپنی هدف قرار گرفت. آنها برغم سقوط بهمن های پی در پی تا ارتفاع ۸۰۰۰ متر بالا رفتند ولی دشوار بودن مسیر و همراه نداشتن کپسول اکسیژن آنها را از صعود باز داشت. در۱۹۷۰ تیمی از کوهنوردان اطریشی توانستند با بهره گیری از تجربیات ژاپنی ها این کوه دشوار را فتح نمایند. با اینحال دو قله مرکزی لوتسه تا سال ۲۰۰۰ هیچ صعود موفقی را به خود ندید و در این سال تیمی از روسیه به سرپرستی “تیمو فیف” توانست از طریق گردنه جنوبی اورست، با عبور از مسیر صعود نشده یال شمالی به سمت قله اصلی و سپس حرکت به سمت چپ و به طرف قله میانی پس از یافتن مسیری در جبهه کانشونگ و گذاردن بیش از ۱۰۰۰ متر طناب ثابت در روزهای ۲۳،۲۴ و ۲۷ می ۹ نفر از اعضایش را به قله برساند، دیگر قله فرعی لوتسه نیز با بهره گیری از تجربیات تیم سال۲۰۰۰ و درست سه سال بعد یعنی در ۲۰۰۳ توسط روسها فتح شد تا بدین شکل تمامی نقاط بالای ۸۰۰۰ متر دنیا جای گامهای انسان را لمس نمایند.
نکته تیم ملی کوهنوردی ایران در بهار ۱۳۸۱ موفق شد ۱۲ کوهنورد را به قله لوتسه برساند.

قله کوه لوتسه یا لهوتسه چهارمین

تاریخچه فعالیتهای برجسته بروی قله لوتسه

  •     ۱۹۵۵ اولین تلاش برای صعود قله توسط هیت بین المللی هیمالیا.
  •     ۱۹۵۶ اولین صعود از قله اصلی: فریتز لوشینگر ( Fritz Luchsinger )  و ارنست رایز (Ernst Reiss)
  •     ۱۹۶۵ اولین تلاش در لوتسه شار توسط یک اکسپدیشن ژاپن – ۸،۱۰۰ متر رسیده اند
  •     ۱۹۷۰ اولین صعود لوتسه شار توسط اکسپدیشن اتریش.
  •     ۱۹۷۹ دومین صعود قله اصلی توسط جرزی کوکوشکا.
  •     ۱۹۸۱ صعود سوم هیت اصلی توسط Hristo Prodanov , بلغارستان.
  •     ۱۹۸۱  دومی صعود از لوتسه شار در ۱۶ اکتبر،  Colin Molines  , سوئیس
  •     ۱۹۸۴ اولین صعود از جبهه جنوبی کوه لوتسه شار ، در ۲۰  مه توسط یک گروه چکسلواکی انجام گرفت
  •     ۱۹۸۶ صعود رینهولد مسنر، در نتیجه تبدیل شدن به اولین کسی بود که چهارده قله هشت هزار متری را صعود کرد.
  •     ۱۹۸۸ کریستوف ویلیکی، یک کوهنورد لهستانی، اولین صعود زمستانی  در ۳۱  دسامبر از لوتسه.
  •     ۱۹۸۹ جرزی کوکوشکا در اکتبر ۲۴ در حالی که از جبهه جنوبی لوتسه صعود میکرد، با سقوط و پاره شدن طناب دست دوم، خود جان خود را از داد.
  •     ۱۹۹۰  اولین صعود از جبهه جنوبی لوتسه، در اکتبر ۱۶ ، اکسپدیشن هیمالیا اتحاد جماهیر شوروی Sergey Bershov   و Gennadiy Karataev
  •     ۱۹۹۴ کارلوس کارسولیو در مه ۱۳، به صورت انفرادی قله لوتسه را ، با یک ثبت رکورد یک صعود سرعتی از کمپ اصلی تا قله در ۲۳ ساعت و ۵۰ دقیقه انجام داد.
  •     ۱۹۹۶ Chantal Mauduit اولین زنی بود که به قله لوتسه صعود کرد.
  •     ۲۰۰۱ اولین صعود لوتسه میانی توسط اکسپدیشن روسیه.
  •     ۲۰۱۱ مایکل هورست، راهنمای آمریکایی، قله اورست و لوتسه بدون نزولی در زیر کمپ IV (دگروال جنوبی) با گذشت کمتر از ۲۱ ساعت هر دو قله را صعود کرد.
  •     ۲۰۱۱  کوهنورد هندی آرجون واجپای، جوانترین کوهنورد تا کنون به قله لوتسه، در سن ۱۷ سال و ۱۱ ماه و ۱۶ روز صعود کرده است

 

منبع:

وبلاگ کوه قاف – رضا زارعی

دانشنامه آزاد ویکی پدیا انگلیسی

۸۰۰۰ers.com

۸۰۰۰metres.com

peakware.com