«ماکالو Makalu»

 

 

 

نام کوه: ماکالو

ارتفاع: ۸۴۶۳ متر، ۲۷،۷۶۵ فیت

موقعیت: ۲۷،۸۸ عرض شمالی _ ۸۷،۰۸ طول شرقی

محل قرار گیری: نپال، تبت

بهترین ماههای صعود: آوریل، می و سپتامبر، اکتبر

نزدیکترین فرودگاه بین المللی: کاتماندو

اولین صعود: ۱۹۵۵ میلادی

اولین صعود کننده: هیئت اعزامی از کشور فرانسه

ماکالو ۸۴۶۳ متر هیولای سیاه

کوه ماکالو همراه با قلل اورست و لوتسه در منطقه هیمالیای خومبو روالینگقرار دارد.هیمالیای خومبو بوسیله رودخانه آرون از هیمالیای کانچن چونگا جداگشته است،که از شمال به جنوب هیمالیا در جریان است و بوسیله رودخانهدودوکسی که از یخچالهای هیمالیای خومبو سرچشمه می گیرد از هیمالیای روالینگ جدا می شود.  

این خط الراس در طول مرز نپال و تبت از غرب به شرق و از قلل چوآیو، پوموری، اورست و سپس گردنه جنوبی اورست به سمت قله لوتسه امتداد می یابد و در نهایت به شرق و قله ماکالو کشیده می شود. ماکالو با ارتفاع ۸۴۶۳متر ارتفاع پس از قلل اورست، کی۲، کانچن چونگا و لوتسه به عنوان پنجمین کوه مرتفع جهان شناخته می شود.

ماکالو در بررسی های هندی ها در سال ۱۸۸۴، به عنوان سیزدهمین قله شناخته شده بود. طبق این بررسی، نام قله خامبالونگ بود. به نظر می رسید این نام از منطقه خامبا سرچشمه گرفته باشد، گرچه دره شمالی قله،کامالونگ نام دارد که به معنای دره رود کاما است.

به باور عده ای، واژه ماکالو از کامالونگ گرفته شده است. البته این بحث چندان پذیرفتنی نیست و بیشتر امکان دارد منشا نام آن از کلمه سانسکریت ماهاکالاگرفته شده باشد، که به معنای “آب و هوای سترگ است”. جالب آنکه ماهاکالا در زبان تبتی به معنای کوه سیاه بزرگ یا هیولای سیاه است؛ توصیفی عالی برای این هرم سنگی غول آسا، در مواقعی که باد برفهای نشسته بر آنرا روبیده باشد.

ماکالو در بررسی سال ۱۹۲۱ توسط هوارد باری دیده شد. در سال ۱۹۳۳ هوستون و در ۱۹۵۱ و ۱۹۵۲ اریک شیپتون عکسهای خوبی از کوه گرفتند.

در ۱۹۵۴ تیمی از آمریکا به سرپرستی ویلیام سیری وبا حضور دکتر ویلیام انسولد تا ارتفاع ۷۱۵۰ متری تیغه شرقی بالا رفت. در همین سال تیمی از نیوزلند بخش شنالی یخچال بارون تا پتانتسه را پیمود سپس تا گردنه ماکالو لا(مابین ماکالو و کانچونتسه) بالا رفتند. در ابتدای صعود ادموند هیلاری که برای نجات هم تیمیش که در شکاف سقوط کرده بود خود دچار شکستگی دنده شد. وی در اواخر برنامه به گروه پیوست ولی به شدت بیمار شد و سایرین برای انتقالش به پائین به برنامه خاتمه دادند. در پائیز فرانسوی ها بازگشتند. آنها با رسیدن به ماکالولا، کانچونتسه ۷۶۴۰ متر و چومولونزو ۷۷۹۰ متر را صعود کردند.

در بهار ۱۹۵۵ تیم فرانسوی بازهم با سرپرستی ژان کوزی به ماکالو آمد. گروهی از اعضای تیم آناپورنای ۱۹۵۰ و تعدادی از نفرات پائیز ۱۹۵۴ ماکالو عضو تیم بودند، از جمله گیدو مانون کسی که در ۱۹۵۲ به همراه لیونل تری اولین صعودفیتزروی در پاتاگونیا را انجام داده بود. در روز ۱۵ می تری و کوزی به عنوان اولین کوهنوردان با کمک اکسیژن مصنوعی به قله رسیدند. در واقع این تیم آنقدر کپسول اکسیژن داشت که نفراتش در ارتفاع پائین هم از اکسیژن کمک می گرفتند. ۹ نفر از اعضای این تیم از جمله سردار شرپاها گیالزن نوربو به قله رسیدند. در ۱۹۶۱ هیلاری بازهم به ماکالو برگشت. هدف آنها صعود بدون اکسیژن ماکالو بود ضمن آنکه آنها در جستجوی یتی نیز بودند. انها در ماه مارس بدون داشتن مجوز از آمادابلام بالا رفتند اما دولت نپال که این صعود را غیرقانونی می دانست مجوز ماکالویشان را لغو کرد. آنها به کاتماندو بازگشتند و هیلاری پس از مذاکراتی مجددا مجوز صعود را گرفت. اما تیم هیلاری تنها تا ۱۱۰ متر مانده به قله بالا رفت. آنها بدلیل خیز ریوی “پیتر مولگرو” از اعضای تیم مجبور به شب مانی در غار برفی شدند. در این شب “نویسون” هم مبتلا به خیز ریوی شد. میشل وارد هم که برای کمک به آنها بالا رفته بود هم دچار ذات الریه گردید. تیم به سختی به پائین بازگشت. در کاتماندو مولگرو تعدادی از انگشتانش را از دست داد.

این تیم آنقدر سختی کشید که نام مولگرو ضرب المثلی برای بیان سختی ها و بیان درد و رنج گردید.

در ۱۹۷۰ ژاپنی ها مسیر تیغه جنوب شرقی را باز کردند. در ۱۹۸۰ کاکوشکای لهستانی نخستین صعود تک نفره واقعی یک ۸۰۰۰ متری را با عبور از تیغه شمال غربی و بدون اکسیژن مصنوعی در ۴ روز انجام داد.

در سپتامبر ۸۶ مسنر با صعود از مسیر عادی به سیزدهمین ۸۰۰۰ متری خود صعود کرد. وی پیشتر ۳ بار بر روی ماکالو ناکام شده بود، از جمله در صعود دیواره جنوبی و تلاش زمستانی. وی بلافاصله به لوتسه رفت تا با فتح این کوه به عنوان نخستین انسان بر فراز تمامی ۸۰۰۰ متری ها بایستد.

در ۱۹۹۰ کتی کالون بعنوان نخستین زن ماکالو را صعود کرد وی به همراه جان اسکات از مسیر ستون غربی فرانسوی ها به شیوه آلپی قله را فتح کرد.

دیواره غربی ماکالو

در سال ۱۹۷۱ یک تیم فرانسوی به رهبری “روبرت پاراگو” توانست با گشودن راهی نو بر روی تیغه غربی ماکالو به قله پنجمین کوه مرتفع جهان دست یابد.این تیغه دیواره های غربی و جنوبی را از هم جدا میکند و پس از یک بخش سنگی تقریبا قائم در ارتفاع ۷۳۵۰ تا ۷۷۰۰ متر، ستون غربی نامیده میشود. این بخش نیاز به سنگنوردی با درجه “+V” و “A2″ دارد که در سطح دریا نیز کاری بسیار دشوار بود اما در ارتفاع ۷۵۰۰ متر ، پیشرفتی در صعودهای دشوار به شمار می رود. در این صعود آب و هوا نیز به سایر مشکلات افزوده بود زیرا بهار ۱۹۷۱ با برف سنگین، دمای بسیار پائین و بادهایی با سرعت بیش از ۱۵۰ کیلومتر در ساعت، بدترین بهار قرن بود. در بیشتر مسیر ” یانیک سینیور” و ” برنار مله” پیشتاز بودند و هم آنها پس از دو تلاش ناموفق و بازگشت سومین عضو گروه از ۸۳۰۰ متر، توانستند با مصرف اکسیژن از بالای ستون، سرانجام به قله برسند. در آن زمان – درست یک سال پس از صعود دیواره جنوبی آناپورنا – این صعود قابل توجه بود که ارزش و اعتبار شایسته خود را کسب نکرد.

در ۱۹۷۷ یک گروه بریتانیایی- آمریکایی- یوگسلاو، صعودی بدون شرپا و اکسیژن را روی دیواره غربی آزمایش کرد. در این برنامه چندین سانحه رخ داد که به خاطر نداشتن عوارض جدی، خنده آور به نظر میرسند. آسیبهایی در اثر ریزش سنگ پدید آمد، یک چادر خالی از کوهنورد بر اثر بهمن ویران شد و چادر دیگری در پی ترکیدن چراغ، سوخت و از بین رفت. گروه پیش از رسیدن به ۷۰۰۰ متر بازگشت.

راه ستون غربی فرانسویها در ۱۹۸۰ توسط یک گروه ۴ نفره آمریکایی تکرار شد که بدون اکسیژن و به شیوه آلپی صعود کردند. ” جان راسکلی “ تنها به قله رسید و دیگران به دلایل گوناگون باز ماندند.

در ۱۹۸۱ “وویتک کورتیکا”، “یرزی کاکوسکا” و “آلکس مکینتایر” در فصل پس از بارش در تلاش برای گشودن راهی تازه در دیواره غربی شکست خوردند. سپس کاکوسکا تیغه شمال غرب را بدون اکسیژن و بتنهایی در ۴ روز صعود کرد. پیشتر چندین نفر از بخش پایانی این را به تنهایی بالا رفته بودند ولی این نخستین صعود تک نفره واقعی قله و سومین صعود ۸۰۰۰ متری کاکوسکا بود.

در ۱۹۸۶ “کریستوف ویلیچکی” از راه ستون غربی فرانسویها (با کمی تفاوت) به قله رسید.

در ۱۹۸۸ “مارک باتارد” از ستون غربی به تنهایی بالا رفت و از راه اصلی برگشت. با این صعود او اولین تراورس ماکالو را انجام داد. باتارد با دو شرپا تا ۷۷۵۰ متری ثابت گذاری کرده، پائین آمد. سپس عصر ۲۶ آوریل با پشت سر گذاشتن توده ای از تجهیزات به تنهایی به سوی قله حرکت کرد و ساعت ۹:۴۵ دقیقه بامداد روز ۲۷ آوریل به قله دست یافت که صعود خوبی بود.

در فصل پس از بارش ۱۹۹۶ “یاسوشی یامانوی” کوهنورد ژاپنی در تلاش جاه طلبانه خود برای صعود تک نفره از راهی تازه در دیواره غربی شکست خورد زیرا گرفتار ریزش سنگ شده ناچار گردید از ۷۳۰۰ متری عقب نشینی کند. اما در بهار ۱۹۹۷ یک گروه روس توانست راهی تازه در این سو بگشاید. راه حقیقی دیواره غربی – خطی مستقیم تا بالای دیواره – شامل سنگنوردی بسیار دشوار در ارتفاع بالا که در معرض ریزش سنگ بود. البته روسها از این راه نرفتند بلکه راهی در سمت چپ ستون غربی برگزیدند که بخشهایی از آن از ریزش در امان بود. البته این نیز یکی از دشوارترین مسیرها روی قلل بلند و کاری قابل توجه بود که تنها پس از رسیدن به بالای ستون غربی – در ارتفاع ۸۰۰۰ متر- از طریق یک کمربر، کمی آسانتر میشد. از ۷۳۰۰ متر به بعد صعود توسط یک تیم ۶ نفره به شیوه آلپی ادامه یافت ولی در ۸۲۰۰ متر “صلوات حبیبولین” که در بیشتر مسیر پیشتاز بود – ودر نتیجه تحلیل رفته بود – به ناچار توقف کرد. سایرین به کار ادامه دادند و روز ۲۴ می به قله رسیدند. آنها در برگشت حبیبولین را مرده یافتند. هنگام فرود نیز، “بوگاچفسکی” در پی ریزش سنگ کشته شد.

راه حقیقی دیواره غربی ماکالو که چند گروه روی آن کار کرده اند ولی هیچیک از ۷۳۰۰ متر بالاتر نرفتند همچنان صعود نشده باقی مانده است و از دید برخی، این راه “آخرین مشکل بزرگ” ۸۰۰۰ متری ها می باشد و همچنین این اطمینان وجود دارد که در آغاز قرن جدید صعود گردد.

نکته

در بهار ۱۳۸۰ هفت تن از اعضای تیم ۱۶ نفره ملی کوهنوردی ایران موفق به صعود قله ماکالو شدند.

برگرفته از: وبلاگ کوه قاف